Historia Henny

Użycie henny jest coraz bardziej popularne wśród ludzi zachodu. Zainteresowanie henną prawdopodobnie wciąż będzie rosnąć. Wzrost mody i wykorzystania henny jest częściowo spowodowany coraz większą migracją ludności z Bliskiego Wschodu, Afryki Północnej i Azji Południowej do Europy i USA. Wzrost zainteresowania henną jest również napędzany przez osoby fascynujące się sztuką i kulturą tych orientalnych regionów. Historia henny sięga bardzo odległych czasów. Jeszcze przed epoką nowożytną, mieszkańcy Maroka stosowali hennę na uroczystości Id al-Adha, obrzezanie oraz „Noc Henny”. Święta religijne i ważne wydarzenia przerywały życie codzienne marokańskiej wsi ucztami, zabawami, uroczystościami i henną. Id al-Adha, obrzezanie i „Noc Henny” były najbardziej wyszukanymi i radosnymi uroczystościami, podczas których wiejskie rodziny zabawiały gości jedzeniem i muzyką. Henna była integralną częścią tych wszystkich uroczystości. Id al-Adha jest islamskim świętem upamiętniającym gotowość Abrahama do poświęcenia swego syna Ishmaela Bogu. W ten sposób chciał zademonstrować swoje posłuszeństwo i oddanie Bogu. Podczas Id al-Adha po złożeniu ofiary trwają trzy dni świętowania i uczty. Ludzie zdobią henną owcę, osobę składającą z niej ofiarę i wszystkich uczestników święta. Również podczas obrzezania używa się henny. Islam wymaga obrzezania, czyli wycięcia napletka, jest to bardzo ważne święto dla rodziny obrzezanego chłopca. Takie publiczne celebracje były przeprowadzane w XIX i XX wieku w marokańskich miasteczkach na chłopcach w wieku od 4 do 14 lat. Podczas obrzezania zdobiono henną chłopca, jego rodzinę i wszystkich gości. „Noc henny” była najbardziej wyszukanym wydarzeniem. To niezwykła uroczystość dla rodziny i panny młodej tuż przed ślubem. Ta tradycja upowszechniła się i utrwaliła pod koniec XIX wieku, kiedy została opisana przez antropologów i osoby odwiedzające Maroko. Chociaż korzystanie z henny w tym rytuale zmalało od uzyskania przez Maroko niepodległości (1950 r.), henna jest nadal ważną częścią życia marokańskiej wsi. Wszystkie trzy święta wbrew pozorom są do siebie podobne. Zabicie baranka, usuniecie napletka i defloracja, czyli rozdziewiczenie panny młodej mają podobną symbolikę. Przed 1930 r. mieszkańcy Maroka stosowali podobne wzory henny na każdą z tych okazji. Te wzory stały są tradycyjnymi wzorami „Khamsa” Północnej Afryki. Są to: krzyż z czterema kropkami dookoła, kwadraty, koła lub romby z jedną kropką w środku i czterema dookoła i tym podobne. Używając henny stosowano wzory „Khamsa” by uniknąć „złego spojrzenia”. Miało to zapewnić powodzenie i pozytywny wynik Id al-Adha, obrzezania i małżeństwa. W święto Id al-Adha każdy mężczyzna - głowa rodziny, który mógł sobie na to pozwolić poświęcał jedno zwierzę na ofiarę. Niezłożenie ofiary było oznaką głębokiej biedy, apatii religijnych, a obie były społecznie niepożądane. Baranek był oddzielony od stada i przyniesiony do domu, aby żyć z rodziną. Dzieci często przywiązywały się do baranka i traktowały go jak członka rodziny. Baranek, który miał czarne pierścienie wokół oczu, tak jak oczy panny młodej pomalowane za pomocą Kohl, był preferowany przez proroka Mahometa. Jeżeli baranek nie miał naturalnych czarnych pierścieni wokół oczu wtedy kobiety z rodziny obrysowywały je Kohlem. Przyozdabiały również henną kopyta i głowę, jak pannie młodej oraz pociemniały pyszczek baranka za pomocą swat tak jak maluje usta panna młoda. Czasami nawet ubierano ofiarę w welon ślubny i biżuterię. Baranek był całowany zanim złożono z niego ofiarę. Ofiarę składano przed domem, był to specjalny rytuał połączony z modlitwami. Następnie mięso było dzielone na trzy części, jedna była przeznaczona do spożycia w gospodarstwie domowym, druga dla rodziny, a trzecia była rozdana ubogim. Całość była spożyta w czasie następnych trzech dni uroczystości. Mięso, skóra, krew, części ciała oraz dusza zabitego baranka osiągnęły religijne i odkupicielskie znaczenie poprzez prawidłowe zakończenie rytuału. Poprzez rytuał zabicia baranka osoba składająca ofiarę była zwolniona z grzechów popełnionych w poprzednim roku. Najważniejszym wydarzeniem w życiu chłopca było obrzezanie, był to wymóg islamu. Przed 1950 rokiem w większości marokańskich wiosek wykonywano ten rytuał na chłopcach pomiędzy 4 a 14 rokiem życia. Według muzułmanów obrzezanie powodowało wkroczenie chłopca w dorosły świat, odtąd stawał się mężczyzną. Chłopiec niedługo przez obrzezaniem był oddzielony w domu od reszty dzieci i kobiet. Rodzina chłopca aranżowała muła na którym miał się przejechać, chłopca myto, golono mu głowę i ubierano w piękne ubrania. Był zdobiony henną i Kohl tak jak panna młoda. Jeżeli rodzina była bardzo biedna to pożyczała odzież i muła. Robiono wszystko by uroczystość wyglądała imponująco. Chłopiec paradował przez ulice, a następnie w obecności wszystkich krewnych, którzy również byli przyozdobieni henną, był obrzezany. Rodziny wynajmowały muzyków, wyprawiały wielkie uczty aby uczcić obrzezanie. Napletek dziecka był przechowywany jako talizman z uwagi na kobietę, która zapragnie z nim zajść w ciążę. Obrzezanie kończy status chłopca jako dziecka, od tej pory jest dorosłym mężczyzną, jego ranga w rodzinie wzrosła. Małżeństwo dla marokańskich wiejskich kobiet było jedynym sposobem do osiągnięcia „wolnego” życia dorosłej kobiety. „Noc Henny”oraz przedmałżeńska defloracja były najważniejszym i wyczekiwanym dniem w życiu młodej dziewczyny. Rytuał „Nocy Henny” zmieniał status młodej dziewczyny z dziecka w domu ojca na status żony i matki w domu męża. Rodzice dziewczyny często rozpoczynali organizowanie małżeństwa na czas jej pierwszej miesiączki. Kiedy rodziny kawalera i panny młodej uzgodnili ślub, przygotowania do uroczystości rozpoczynały się na dobre. Dziewczyna kończyła etap dzieciństwa, była rytualnie kąpana i przygotowywana do „Nocy Henny”, a następnie odizolowana w domu swojego ojca. Na wesele przybywała rodzina, również ta odległa oraz większość wsi. Rodzina panny młodej organizowała na tą okazję muzyków, artystów, tancerzy, parady i prezenty dla gości, wszystko było uzależnione od stanu zamożności rodziny. Panna młoda była przyozdobiona henną, kohl, wyperfumowana oraz ubrana w piękne szaty weselne. Całkowicie pokryta swoją ślubną biżuterią była wprowadzana na podium, aby rodzina mogła ją podziwiać i chwalić. Wszyscy uczestnicy uroczystości weselnych byli przyozdobieni henną. Na zakończenie „Nocy Henny” pan młody rozdziewicza młodą żonę, a splamione krwią prześcieradło wywiesza się w miejscu widocznym dla wszystkich uczestników wesela. Po uroczystości panna młoda była przewożona z wielką ostrożnością na wielbłądach lub mułach do domu męża, w którym rozpoczynała małżeńskie życie w gospodarstwie domowym. Ten proces rytualny był dokonywany na całym Bliskim Wschodzie, Arabii i Afryki Północnej. Wszystkie trzy działania rytualne określały zmianę statusu z niższego na wyższy w hierarchii społecznej. Wszystkie trzy rytuały stosowały pewne wzory henny na dłonie i stopy lub zwierzęta jako przejściowy stan. Rytuały były wykonywane dla osiągnięcia pewnego celu. Oznacza to, że jeżeli rytuał nie jest wykonany to wyniki są zagrożone i można nie osiągnąć pożądanego rezultatu. Rytuał usuwa i minimalizuje ryzyko nieudanego wyniku. Ofiary Id al-Adha, obrzezanie i „Noc Henny” były najbardziej kosztownymi przedsięwzięciami we wsi i często wymagały wielu lat oszczędzania i wysiłku rodziny. Celem Id al-Adha było zapewnienie sobie błogosławieństwa, towarzyszyły temu również modlitwy o deszcz i urodzaj. Pokuta za grzechy została osiągnięta poprzez Id-Adha. Ofiara złożona podczas tej uroczystości wykazywała posłuszeństwo Bogu. Publiczne rytuały były oznaką, że przeprowadza go aktywny członek muzułmańskiej wspólnoty. Ponieważ islam był dominującą religią w Maroku, publiczne demonstracje swojej pobożności były pomocne w zapewnieniu identyfikacji jako muzułmanina. Pozycja w społeczeństwie marokańskim była zapewniona poprzez przyjęcie islamu, odmawiano jej natomiast wyznawcom innych religii. Mięso z ofiary rozdawano rodzinie, krewnym i ubogim by pokazać, że osoba składająca ofiarę była zamożna. Biedni nie mogli pozwolić sobie na mięso, natomiast społeczeństwo średniej klasy mogło sobie na nie pozwolić niezwykle rzadko. Zakup zwierząt i mięsa okazywał potęgę osoby kupującej. Objętość i masa mięsa pokazywały jak bardzo osoba ofiarująca jest bogata, szczodra, odpowiedzialna społecznie i pobożna. Zamożniejszy gospodarz mógł poświęcić liczne barany, droższe zwierzęta, takie jak byki lub wielbłądy tworząc w ten sposób swój prestiż i pobożność. Celem obrzezania było oczyszczenie dziecka z jego zwierzęcej natury w celu ustalenie stanu czystości moralnej i psychicznej. Obrzezanie identyfikowało również jako członka dorosłej społeczności muzułmańskiej i jako mężczyznę. Ucztowanie, rozrywka, paradowanie w ozdobach i najdroższej odzieży miały wprowadzić chłopca w dorosłe życie w możliwie najwyższej pozycji w hierarchii społecznej. Symbolika „Nocy Henny” polegała na tym, że dziewczyna miała być zamieniona z dziecka w domu ojca w żonę i matkę dla domu męża. Wywieszenie prześcieradła i poplamionej krwią bielizny było istotnym sprawdzianem dla dziewczyny i jej rodziny. Jeśli rodzina nie miała takiego dowodu, że panna młoda była dziewicza, czysta, skromna to może być potępiona lub nawet zabita. Nieczystość panny młodej byłaby hańbą dla jej rodziny, ponieważ byłaby ona postrzegana jako słaba, oraz taka która nie jest w stanie wywierać ochrony, kontroli i władzy nad swoimi kobietami i dziećmi. Dalsze działanie i symbolika „Nocy Henny”miała zapewnić, że panna młoda szybko zajdzie w ciążę i urodzi dzieci płci męskiej, że będzie miała przewagę w swoim domu oraz, że małżeństwo będzie szczęśliwe. Id al-Adha, obrzezanie i „Noc Henny” prowadziły nadzieje i pragnienie ludzi na obfite życie. Wieśniacy wiedzieli, że susza, choroby i bezpłodność były stale obecne w ich życiu, mimo tego spodziewali się pomyślności, zdrowia i powiększającej się rodziny. „Zły urok” był uosobieniem nieszczęśliwego życia, uważano, że henna i wzory nią wykonane mogą zapobiec „złemu urokowi”. Niewykonany rytuał jest interpretowany jako niedocenienie poziomu ryzyka. Jednak uczta i widok prestiżu rodziny przyciągały „złe spojrzenie” tak samo szybko jak przyciągały podziw. Dlatego też te obchody niosły ze sobą ogromne ryzyko „złego uroku”. Każdej z tych uroczystości towarzyszyło przelanie niewinnej krwi, tak jakby miała zminimalizować ryzyko jakie może również powstać, ponieważ uważano, że krew przyciąga złe duchy jnun. Obchodzenie Id al-Adha, obrzezanie, małżeństwo były bardzo pożądane, ponieważ grzech miał być odpuszczony, syn stawał się mężczyzną, a dziewczyna stawała się żoną. Ryzyko niepowodzenia było wielkie. Mieszkańcy Maroka stosowali hennę na wszystkich uczestnikach tych uroczystości, aby zapobiec „złemu spojrzeniu”. Uważano, że henna powstrzyma rzeczywiste ryzyko generowane przez widok bogactwa, zdrowego syna, dziewictwa panny młodej i niewinnej krwi. Marokańczycy wierzyli, że źródłem wszystkich nieszczęść było „złe spojrzenie”, które przynosiło głód, susze, choroby, szaleństwo, bezpłodność, śmierć i wszystkie inne formy nieszczęścia. Wiara w „zły urok” jest najczęściej powszechna w krajach Bliskiego Wschodu i Afryki Północnej. Wyraża się to w przekonaniu, że istnieje ograniczona ilość dobra dostępnego na świecie, czyli bogactwo, zdrowie, uroda, żywność, woda, miłość, szczęście i życie nie są na tyle obfite by starczyły dla wszystkich. Jeśli jedna osoba posiada ogromne bogactwo automatycznie oznacza to, że niektórym całkowicie będzie go brak.